Yatırım haberlerinde ve platformlarda sık gördüğünüz terimlerin kısa açıklamaları.
İşlem ve piyasa
Lot
Emir verirken kullandığınız minimum işlem birimi. Çoğu BIST hissesinde 1 lot = 1 hissedir.
Hacim
Belirli sürede el değiştiren hisse miktarı veya tutarı. Yüksek hacim, genelde daha kolay alım-satım (likidite) anlamına gelir.
Likidite
Hisseyi istediğiniz fiyata yakın ve hızlı satabilme kolaylığı. Az işlem gören hisselerde fiyat aralığı genişleyebilir.
Volatilite
Fiyatın ne kadar hızlı ve geniş salındığı. Yüksek volatilite = yüksek risk ve fırsat bir arada.
Değerleme
Piyasa değeri (piyasa kapitalizasyonu)
Hisse fiyatı × dolaşımdaki hisse sayısı. Şirketin borsadaki toplam “etiket fiyatı” gibi düşünülebilir; şirketin gerçek varlık değeri ile aynı olmayabilir.
F/K (Fiyat / Kazanç) oranı
Hisse fiyatının, hisse başına kâra (EPS) bölünmesi. Sektör ortalamasıyla kıyaslanır; tek başına yeterli değildir ama “pahalı mı ucuz mu” tartışmasında kullanılır.
Özsermaye / borç
Finansal tablolarda şirketin kalıcılığı ve borç yükü görülür. Temel analizin çekirdeğidir.
Endeksler
BIST 100
Piyasa değeri ve işlem hacmi açısından önde gelen yaklaşık 100 şirketten oluşan sepet. Genel piyasa nabzı için referans alınır.
BIST 30
Daha dar, büyük şirketlere odaklı endeks.
Analiz türleri
Temel analiz
Şirket finansalları, sektör, yönetim ve makro ekonomi ile “bu şirket uzun vadede değerli mi?” sorusu.
Teknik analiz
Fiyat ve hacim grafikleri, geçmiş kalıplar. Temelden bağımsız çalışanlar da vardır; ikisini birlikte kullananlar da.